Kveite!


Ho kom opp. Sjylaust. Førlot havet under sæ. Heilt. Den kvite buken lyste mot sola i aust. Bærre æ som satt i atterskotten såg ho. Hundre kilo? Tohundre? Bak ho mot vest låg Haugklæppan. Lenger borte storhavet. Horisonten og uendeligheita. Plasket va enormt.

Har du sett

storkveita

hoppe skylaust

ka?

Kasta sluken etter ho. Ønska innerst at ho ikkej beit…udyret! Ka du sei? Lyg æ!? Veit ikkje æ kor stor ei kveite e? Engt æ ikkje småsei lovlaust levanes lamme onkelen. Drog vaen. Tredve, førti kilo med ryggen sist opp fra djupet. Tre støkka på settet. Småfesk i forhold t d flaket som hadde stegge opp fra djupet.

Men d va då. Nu stakk hausten sæ fremfør nova. Piska sommarn med en kald regnbyga over Haugnyken. Stadig oftar. Men akkurat i dag, ser du, låg han solblank og flynnerstilla. Som bærre Hasselfjorden kan. Du veit. Æ hamla oss førbi Hestneset. I forskotten låg han Åge. Flynnerloddet lagelig t. Karva blad dreiv grådovent over toftan. En utrygg førmiddag før flatfesk. Om så bærre auballan såges over sandbotn…

-Æ trur vi ska ta turen innover mot Vassvika. De hadde avtalt dagen i førveien. Om veret passa. D bruka å kom inn kveite på denne tida, meinte onkelen. Kveitbotn, ser du. D han ikkje vesst om fesk i fjorden… Derfør hadde de åsså tatt med sæ skottålen. Den låg fremfør føten hannes under en sirlig overdimensjonert taukveil.

Kveite, tja kem farken vesst. Spennanes å tenk på i alle fall.

En godsdbåt på vei mot Melbu. Ellers va de åleina sammen med måse og e. Meddagsmaten va førlengst stukke då de seig tvers av osen t Gulstadelva. Stakk en stembit bærre før spenninga og sporten. Måtte treff han i haue. Etterpå heiv de ufesken på havet. Folk va ju nøye på ka mainn fikk i sæ før i tida…

Grå botn. Nu va de fremme. Åge skifta stilling. Skygga før auan med ein handa. Peikte babord med andre. Årbladan arbeidde nesten uten at havet merka det ailler minste. Hadde ikkje bestefaren lært han å hamle når de satte flynnergarn, kanskje? Og alle timan med onkelen. Dæven han…, d måtte skje presist. Lyslaust. Den minste uro i vannskorpa. Piken kom ut av lodd. Fyndra blei skremt. Bom. Kjeft. Masse kjeft om spetta va ekstra stor.

-Hold an, hold an. Eine armen i veret. Som et lydlaust utropstegn Det kveskra i forskotten. Snurra den brune alpehua i langsom kino. -Kveite, to støkka. Snudde sæ førsektig. Uhyre. Det va kommen nokka andektig over han. Som om han sto medt i en flokk rype oppe på Husbykollen, og d smalt og datt over alt. Eller en sjyørret hadde førgapt sæ på en Telemarksskonge i Falkfjorden og gikk snella glovarm…

Strekt sæ etter skottålen. Då d skjedde nåkka æ aldri hadde sett før. Nævan t han Åge og tau, ser du. Et æventyr av et handlag. Kunstværk å sjå på t vanlig. Tauverk mol som kåte kvinnfolk under nævan hannes. Hører du? Men ikkje då. D vasa sæ næmlig nokka aldeles jævelig t før han. Et einaste rot. Han bantes lydlaust. D hadde æ aldri hørt før. Men etter bevægelsan på kjæften å bedøm formuleringa aldri før brakt t verden på nordsida av Lofotveggen. Kika smått over ripa. Peika. Vasa d ennå meir t.
-Æ må bruk senna t flynnerloddet. Fortsatte med å kveskre. Småkikka over ripa. Vefte med en næve. Årbladan bevæga sæ nesten i lause luften. Omsider kom han sæ i posisjon. Fira skottålen førsektig, føresektig over atterskotten. Nu gjaldt d å hammel etter næven som holdt redskapen. Eine armen kom opp.

Æ , han Åga og den gamle kyla holdt pusten. Så slapp han skottålen. Skygga før auan. Snudde sæ halvt ligganes på knean. -Vi traff ho medt i ryggen. D va to støkka. Like store. Den andre for avgåre i ei hælvetes fart. Nu hadde han fått målet tebake. Alpehua roterte med makalaus. Presisjon. -Men æ tør ikkje hal ho opp. Senna kan ryk. Han kika sæ rundt. Fleire hundre meter. -Vi må ro inn i fjæra. -E ho så stor? -Vesst fan e ho stor. Alpehua gikk et par omdreininger. Surra senne omkreng atterstavnen. Over oss hang måse og hosta håst helsebringende karva blad.

Nu kom æ t å opplev et roan som æ hus godt over mesteparten av kroppen femti år seinar. Før kossen oppfør ei kvite sæ i skyen. Kan du tænk dæ d? Når ho e fast på medten. Æ tok spenntak i tofta fremfør. D gikk fan ta mæ ikkje fremover. Æ tok spenntak med andre foten åsså. -Den verka heilt livlaus. Åge kika over atterskotten. Ka fan va d han sa. Livlaus? Når de verkanes arman nærma sæ meteren; grå tåke seig inn fra havet fremfør auan; Lofotveggen møst konturan sine; og sola gikk ned i havet attom i et hav av grimasa.

Ikkje kunne æ tørk svetten heller. Livlaus, ka! Når blodblæmman sto som blåse ut mellom fengran. Låran verka. Og arman straks løsna fra skuldran og datt ner i tauvasen fremfør føten. Men æ ska nok kværk dæ, dett monstrum du e!! Æ bantes som en kar uten at Åge heva så mykje som et bryn over skyan av rødmix.

-Hold litt t babord.. Vi e straks inne. -Babord! Babord!! Halvt i ørska hørt æ tang skrape langs sida. Kjølen skura over stein. D nøkka i kyla. -Du må ut å hold ho. Æ slængt inn åran. Sto i ti grader t medt på låran. Sjokk og spenning klarna haue. -Dræg ho længer inn. Åge skræva over ripa. Drog sakte og førsektig. Ka fan, plaska ho ikkje? Merkelig. Nu fikk de udyret på kloss hold. En enorm rygg. Piken på skottålen som stakk opp. Åge tok tak attom gjellan som åpna og lukka sæ sakte. Drog ho inn på grunna. Opp på tørt land.

Den store fesken va heilt livlaus. Merkverdig. Velta ho rundt. Drog ut piken. Då ant vi det. Åge stakk piken inn igjen. Jau, den tunge skottålen hadde skjært ryggbeinet tvers av. Kveita va hjelpeslaus lam fra livet og ned. Derfør hadde ho stått på tverra i sjyen. Derfør hadde d vorre nok med den tynne senna fra flynnerloddet. Derfør hadde han ordna et frøktelig roan før mæ. Og i en snarvending berga vår livs opplevelse på flynnerhavet en varm augustdag på femtitallet…

Vi seig ned attmed den flotte fesken. Måsen sirkla. Småhostanes. Ei tenne hakka sæ skrikanes bortetter vassflata. Varmt flomål gnog førnøyd mellom steinan. Kyla lukta tjære og treverk på sin måte. Opplevelsen ble omhyggelig gjenfortalt. -Va d ikkje d æ tænkt mæ. At d kunne være kveite her. -Du traff ho medt i ryggen, ka. -D roan hadde æ ikkje klart bedre sjøl. Blåskavelen holdt et vennlig kvitaue med oss. Strøna kneisa litt stoltar enn før, syns æ. Ei brun alphue snurra nok en gång på sæ…

Kor stor ho va? Førtien kilo og hundre krona levert på Rysstkaia.

Legg igjen en kommentar

Din e-postadresse vil ikke bli publisert. Obligatoriske felt er merket med *